Starosna granica za besplatnu vakcinaciju protiv humanog papiloma virusa (HPV) u Republici Srpskoj pomjerena je na 18 godina, umjesto dosadašnjih 15, rečeno je u Institutu za javno zdravstvo RS.
Ove izmjene Programa za sprečavanje i suzbijanje, eliminaciju i eradikaciju zaraznih bolesti stupile su na snagu 18. marta. Vakcinacija djevojčica i dječaka može početi od devete godine, a obavlja se u domu zdravlja, gdje prethodno porodični ljekar utvrđuje da li postoji prepreka za vakcinaciju. Za osobe starije od 17 godina vakcinacija protiv HPV-a provodi se u Institutu za javno zdravstvo Republike Srpske i njegovim regionalnim centrima – Doboj, Istočno Sarajevo, Zvornik, Foča, Trebinje, svakim radnim danom od 8.00 do 14.00 časova, bez najavljivanja, o vlastitom trošku.
Ova vakcina se daje u dvije doze, a minimalni vremenski period između dvije doze je šest mjeseci. Uz napomenu da su polno prenosivi tipovi HPV-a posebno zastupljeni među mladima do 25 godina, iz Instituta navode da vakcinacija ima najveći efekat ako se provede prije polne aktivnosti.
“Iako se mogu vakcinisati i stariji, jer ne postoji gornja granica za vakcinaciju protiv HPV-a, efikasnost vakcine u sprečavanju nastanka karcinoma i kondiloma, koje izaziva devet tipova HPV-a protiv kojih je vakcina namijenjena, je najveća kada se primi u mlađoj dobi”, dodaju iz Instituta.
Iz Instituta ističu da rak grlića materice nije nasljedna bolest.
“Ako niko u vašoj porodici nije imao rak grlića materice, to ne znači da vaše dijete ne može razviti bolest. Ukoliko je vama ili vašem djetetu ponuđena ova vakcina, a vi je odbijete, birate opciju da se nepotrebno izlažete riziku od nekoliko vrsta raka i genitalnih bradavica koje, osim što narušavaju zdravstveno stanje osobe koja boluje od ovih bolesti, utiču i na kvalitet života uključujući psiho-socijalno stanje, društvene interakcije, neizvjesnosti koje nose ove bolesti, borbu za potomstvo, a isključujete bezbrižnost koju pruža zdrav organizam”, naglašavaju u Institutu.
Iz Instituta navode da vakcinacija protiv HPV-a, te skrining i liječenje prekanceroznih lezija predstavljaju dvije komponente strategije za prevenciju karcinoma grlića materice.
“HPV vakcine su bezbjedne i efikasne, o čemu svjedoče brojne studije i podaci iz zemalja koje su ranije započele sa vakcinacijom protiv HPV-a i znatno uticale na smanjeno obolijevanje od karcinoma grlića materice”, kažu u Institutu i dodaju da se u EU vakcina koristi od 2015. godine.
Infekcija HPV-om je najčešća polno prenosiva infekcija. Oko 80 odsto muškaraca i žena se inficira u nekom trenutku svog života. Postoji više od 100 tipova HPV-a, ali samo neki od njih (takozvani visokorizični tipovi) izazivaju nastanak karcinoma. Karcinom grlića materice je najčešći tip karcinoma uzrokovan HPV-om. U Evropi svake godine zbog te bolesti umre više od 28.000 žena.
